RZD IUNG TO BADANIA I PRODUKCJA ROLNICZA Drukuj

06.03.12 Oceniając działalność Instytutu Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa – PIB w Puławach warto pamiętać, że jednostka ta prowadzi także na znaczną skalę produkcję rolniczą. Integralną częścią IUNG-PIB są bowiem Rolnicze Zakłady Doświadczalne (RZD).

W roku 2011 w ramach Instytutu funkcjonowało 11 RZD, w tym 2 przekazane w dzierżawę oraz jeden działający w formie spółki. RZD IUNG-PIB są zlokalizowane w różnych regionach kraju. Prowadzą one produkcję rolniczą w różnych warunkach klimatyczno-glebowych. Są zróżnicowane pod względem powierzchni, struktury użytkowania ziemi oraz struktury użytków rolnych.

Ogółem we władaniu IUNG-PIB było w roku 2011 około 3600 ha użytków rolnych, w tym blisko 2900 ha gruntów ornych.
RZD IUNG-PIB, obok produkcji rolniczej, zróżnicowanej pod względem struktury i intensywności prowadziły także doświadczenia polowe i prace adaptacyjno-wdrożeniowe, sprawdzając nowe technologie i różne rozwiązania o charakterze innowacyjnym. Oceniane były, między innymi, skutki produkcyjne, środowiskowe i ekonomiczne uproszczeń uprawowych i organizacyjnych (np. specjalizacja produkcji, gospodarka bezinwetarzowa).

Zatrudnienie w RZD IUNG-PIB na dzień 31.12.2011 r. wynosiło 92 osoby. W przeliczeniu na 100 ha użytków rolnych wynosiło ono 3,1 osoby i było mniejsze o 0,3 osoby w porównaniu do roku poprzedniego.

W roku 2011 w RZD zrealizowano ogółem 191 doświadczeń, w tym 27 w ramach działalności statutowej. Pozostałe doświadczenia wykonywane wykonane w ramach projektów badawczych i prac zleconych. Ogółem doświadczenia polowe zajmowały około 42 ha. Obok tego, na polach produkcyjnych RZD prowadzono różnego rodzaju badania porównawcze i wdrożenia, nakierowane na wspieranie działań praktyki rolniczej, promujące nowe rozwiązania technologiczne i organizacyjne. We wszystkich RZD prowadzono badania ekonomiczno-rolnicze, nadzorowane przez Zakład Systemów i Ekonomiki Produkcji Roślinnej, a dotyczące oceny efektywności technologii produkcji roślinnej w zróżnicowanych warunkach gospodarowania. Badaniami ekonomiczno-rolniczymi była objęta cała powierzchnia RZD, a wyniki badań są podstawą rozwiązań modelowych.

Stosowane rozwiązania innowacyjne były prezentowane wszystkim zainteresowanym (doradcy, rolnicy, studenci, uczniowie) podczas tzw. Dni Otwartych oraz spotkań organizowanych przez firmy obsługujące rolnictwo, współpracujące z RZD.
Uwarunkowania ekonomiczne, we wcześniejszym okresie, zadecydowały o rezygnacji przez część RZD z produkcji zwierzęcej, co wpłynęło w sposób istotny na strukturę produkcji rolniczej i jej towarowość.

W roku 2011 produkcję zwierzęcą prowadziły tylko niektóre RZD, tj. Werbkowice, Grabów, Wierzbno oraz na niewielką skalę Borusowa (tucz trzody chlewnej). Produkcja ta była zróżnicowana pod względem skali i struktury oraz wydajności jednostkowej.
W zakresie produkcji zwierzęcej na czoło wysuwa się RZD Werbkowice, w którym głównym kierunkiem działalności jest chów bydła mlecznego, prowadzony w systemie wolnostanowiskowym. RZD w Werbkowicach jest liczącym się producentem mleka. Stado bydła liczy ponad 700 sztuk, w tym około 350 krów mlecznych o wydajności jednostkowej 8500 litrów rocznie, określonej na podstawie oceny Polskiej Federacji Hodowców Bydła i Producentów Mleka. W zakładzie tym są stosowane nowatorskie rozwiązania w zakresie organizacji gospodarki paszowej i produkcji mleka. Istotne znaczenie ma również ma również sprzedaż żywca wołowego.

W RZD w Grabowie prowadzono produkcję mleka w systemie rolnictwa ekologicznego. Pogłowie bydła kształtowało się w granicach 100-110 sztuk. Utrzymywano
56 krów mlecznych. Średnia wydajność mleka od 1 krowy w roku 2011 wynosiła 7030 l.

Cechą wyróżniającą RZD Wierzbno jest prowadzenie działalności usługowej w zakresie wylęgu drobiu. W roku 2011 wpływy ze sprzedaży usług zakładu wylęgowego stanowiły około 38% sprzedaży ogółem. W zakładzie tym prowadzony jest też opas młodego bydła rzeźnego.

W większości RZD główną działalnością rolniczą jest produkcja roślinna, zróżnicowana pod względem struktury i intensywności. W roku 2011 plony zbóż w RZD zlokalizowanych na lepszych glebach wynosiły średnio ok. 6 t z ha. Znacznie gorsze były w RZD gospodarujących na glebach lekkich, położonych w rejonach dotkniętych suszą (Wierzbno, Wielichowo).

RZD prowadzą również działalność promującą badania Instytutu. Uczestniczą też aktywnie we współpracy ze szkołami rolniczymi, podległymi MRiRW, z którymi IUNG-PIB ma podpisane umowy o współpracy. Korzystają z różnych form wsparcia w ramach WPR. Utrzymują obiekty podlegające ochronie konserwatora zabytków.

Ogólnie można stwierdzić, że RZD IUNG-PIB podejmują szereg działań, mających na celu dostosowanie produkcji do istniejących warunków produkcyjnych i ekonomicznych. Jednocześnie modernizują one wyposażenie, kierując się zasadami racjonalnego wykorzystania czynników produkcji tj. ziemi, pracy i kapitału. Skutki tych zmian będą widoczne w latach następnych, ale gama problemów trudnych jest szeroka.
RZD IUNG-PIB oferują współpracę w zakresie badań i produkcji rolniczej.